Okuduğunu anlama becerisi, yalnızca kitap okuyarak gelişmez. Zihin eğitimi, kas gelişimine benzer; doğru hareketi doğru zaman ve şekilde yapmadığınızda spor fayda sağlamaz, hatta kaslarınıza zarar verebilir. Aynı şekilde, zihin kaslarının gelişmesi için de belli kurallara uymak gerekir. Okuduğunu anlama becerisi, yüzeysel okumanın yanı sıra derin ve yaratıcı okuma yaparak gelişir. Yüzeysel okumada, “Çeşmenin başında kim var?” gibi metinde yer alan bilgileri doğrudan bulmak ön planda iken, derin ve yaratıcı okumada bilgileri kullanabilmek öne çıkmaktadır. Kitapta okuduğunu anlama etkinlikleri, okuma öncesi, okuma sırası ve okuma sonrası olmak üzere üç aşamada düzenlenmiştir. Okuma öncesinde, okuma motivasyonu sağlamak ve metne yönelik farkındalık oluşturmak amacıyla çeşitli sorularla çocuklarla felsefi tartışmalar yapılması hedeflenmiştir. Okuma sırasında, okuma stratejilerine yer verilmiştir. Araştırmalar, okuma stratejilerini kullanmayan okuyucuların okuma sonrası sorular için metni tekrar tekrar okumaya ihtiyaç duyduklarını ve bu yüzden zaman kaybettiklerini, okuduklarını anlamada ve bilgiyi yapılandırmada zorlandıklarını göstermektedir. Okuduğunu anlama becerisi, ölçülebilir olduğu sürece öğretmenin işini kolaylaştırır. Süreç basamakları, becerinin gelişimini rastgele olmaktan çıkarıp öğretmeni aktif kılacaktır. Kitapta, 1956'dan başlayan bilişsel sınıflama (taksonomi) çalışmalarının en güncel versiyonu geliştirilmiştir. Okuma sonrası soru-cevap aşaması, metinden hareketle gerçekleşen bir öğrenme sürecidir. Sorular hazırlanırken “2024 Okuduğunu Anlamanın Bilişsel Sınıflaması” ve “2022 PISA Okuma Becerileri Yeterlik Düzeyleri” dikkate alınmıştır. Her sorunun yanına ve altına bu iki bilgi kaynağı işaretlenmiştir. BİLSEM tarzı üst düzey eğitim veren kurumlarda “Her sorunun tek bir cevabı yoktur” uyarısı yapılır çünkü sosyal bilimlerde doğruya götüren tek bir yol yoktur. Kitapta, size sadece doğru cevaplardan bir tanesi verilecektir, diğer doğru cevapları öğrencilerinizden beklemeniz gerekecektir. Bu, sizin zenginliğiniz olacaktır. Etkinlikleri uygularken öğrencileriniz, ilk iki soruyu kolayca yapabilirken diğerlerinde zorlanabilir çünkü ilk iki soru temel yeterlik düzeyindedir. Üst düzey sorular 3. soru ile başlar. Zamanla öğrencilerinizin 3, 4, 5 derken 6. düzey soruları yapabildiğine tanık olacaksınız. Bu nedenle etkinlikleri uygulamaktan vazgeçmeyin. Ayrıca sorularda “öngörü, kanıt, analiz, sentez, iddia” gibi akademik dil kullanımı vardır; bu kelimeler bilinçli olarak tercih edilmiştir. Üst düzey düşünmeyi sınıf ortamında başlatan bu süreç, zamanla günlük konuşmalara da dâhil olacaktır. Okuduğunu anlama uğraşının nihai hedefi, okuyucunun karar verme becerisini geliştirmektir. Sadece okuma değil, dinlediğiniz bir şey hakkında da kararlar verebilirsiniz ya da sadece bir resme bakarak bunu yapabilirsiniz. Zihniniz, kitaptaki etkinlik ile birden fazla değişkeni dikkate alarak karar vermeye yönelik eğitilecektir. Okuduğunu anlama, ömür boyu süren bir uğraştır. Bu kitap ile öğrencilerin bağımsız bir okur olarak kendi öğrenme fırsatlarını yaratmaları amaçlanmaktadır.