2017’de İstanbul’un en eski semtlerinden Vefa’da savunma sanayisi üzerine çalışmaya karar verdik. Türkiye’nin savunma sanayisinde gösterdiği ilerleme dikkatimizi çekmiş, az sayıda eser verilmiş bu alanın tarihi bir incelemeye tabi tutulmasına bir ihtiyaç olduğunu görmüştük. Burada başlayan serüvenimiz, 2018 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı’nda Doç. Dr. Yasin Şehitoğlu danışmanlığında Enes Kurt tarafından savunulan “Türk Savunma Sanayii Tarihine Mikro Yaklaşım: Savunma Sanayii İşletmelerine Dair Bir Envanter ve Dönemselleştirme Çalışması (1836-2018)” başlıklı yüksek lisans tezi ile belli bir kademeye ulaştı. Araştırmanın kapsamı itibariyle sanayi odaklı olması bizi siyasi, sosyal ve kültürel parametreleri barındıran makro yaklaşımdan bir nebze uzak tuttu. Hem tezi hem de bu dar kapsamı genişleterek bir eser ortaya koyabilmek amacıyla araştırmamıza daha farklı bilgileri, belgeleri, bakış açılarını ve görüşleri katmaya karar kıldık. Bu anlamda tezde hâlihazırda sanayi içerisinde bulunan emektarların görüşlerinin yanı sıra siyasîlerin, tarihçilerin, edebiyatçıların, iktisatçıların, sosyologların görüşlerine de daha fazla yer verdik.
Hafıza inşası oluşturma amacının da güdüldüğü bu eser, Türk girişimcilerinin gayret ettikleri takdirde ulaşacakları başarıların tarihsel anlamda bazı örneklerini sunmaktadır. Devlet girişimlerinin baskın olduğu bu endüstride, özel girişimlerin de ortaya çıkmaya başladığı bir ortamda, girişimcilere ve onların hayatlarına da ayrıca değindik. 1834 yılından günümüze kadar yılları kendi içinde dönemlendirerek, dönemin kendine özgü şartlarına uygun bir şekilde isimlendirdik. Gerek Osmanlı gerekse Cumhuriyet döneminde yer alan işletmeleri inceleyerek savunma sanayimizin gelişimini gözler önüne sermeye çalıştık. Diğer taraftan edinilen bulguları özetlemek amacıyla detaylı bir envanter listesi oluşturduk. Bu listede işletmelerin adı, açılış-kapanış tarihi, yeri (merkezi), sermaye bilgileri, bulunduğu alt sektörü, faaliyetleri ve ihracat bilgilerini özet hâlinde sunduk. Bütün bu bilgiler ve bulgular ışığında Türk Savunma Sanayii’nin derinlemesine bir değerlendirmesini yaptık.Kitap yazım sürecinde bizi destekleyen, yanımızda olan ve görüşlerini paylaşan bütün dost ve hocalarımıza minnettarız. Özellikle, engin tecrübesinden istifade ettiğimiz Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın’a, Osmanlıca belgelerin günümüz Türkçesine çevrilmesinde destek veren Ebubekir Subaşı ve Seda Kurt’a ve editörümüz Ayşegül Büşra Paksoy’a şükranlarımızı sunarız. Ayrıca başta annelerimiz ve babalarımız olmak üzere ailelerimize teşekkürü bir borç biliriz.
Kitabımızı, Türk girişimciliğinin temel taşlarından olan Nuri Demirağ, Nuri Killigil ve Şakir Zümre’ye ithaf ederiz…
Yasin Şehitoğlu - Enes Kurt
Davutpaşa - 2021.